کلبه مشاوره رضا جدیدی مشاوره تلفنی و برنامه ریزی تحصیلی و کنکور - مطالب آشنایی با رشته ها

مشاوره تلفنی و برنامه ریزی تحصیلی و کنکور


راه های ارتباطی با رضا جدیدی: شماره تلفن ثابت: 34774341-086 شماره تلفن همراه: 09189580918 ایمیل: re.jadidi@gmail.com

مقایسه دکتری پیوسته بیوتکنولوژی با رشته پزشکی و دندانپزشکی و داروسازی

در این مطلب به معرفی رشته دکتری پیوسته بیوتکنولوژی می پردازم و سپس این رشته را در سطوح مختلف با رشته پزشکی و دندانپزشکی و داروسازی مقایسه می کنم. امیدوارم این تحلیل دقیق، باعث انتخاب هوشیارانه این رشته توسط رتبه های زیر 500 کنکور سراسری شود.
- رشته بیوتکنولوژی یعنی چه؟ طبق آیین نامه و معرفی ارایه شده توسط دانشگاه علوم پزشکی تهران، از این رشته چنین می گوید: «بیوتکنولوژی استفاده همزمان از دانش علوم پایه و فنی ، در جهت بهره مندی از توانمندی های نظام های زیستی برای تولید محصولات و فرآورده های متنوع دارویی، کشاورزی، مواد غذایی و استفاده از قابلیت های آن ها به عنوان ابزارهای تشخیص در جهت اتخاذ راهکارهای نوین درمان در پزشکی می باشد. بیوتکنولوژی را می توان به درختی شبیه کرد که ریشه های تناور آن را علومی مانند زیست شناسی مولکولی، ژنتیک، شیمی، مهندسی شیمی، میکروبیولوژی، بیوشیمی، ایمونولوژی، مهندسی بیوشیمی، داروسازی و بیوانفورماتیک تشکیل می دهند.»
تحلیل: بیوتکنولوژی، رشته ای بین رشته های دیگر است و در این رشته، قرار است از دستاوردهای فنی سایر رشته ها، برای تولید و بهره وری از علم استفاده نمود. البته این مسیر، زمانی محقق می شود که امکانات و تجهیزات آزمایشگاهی وسیع در اختیار محققان این رشته قرار بگیرد و عموما، دستاوردها زمانی ارزشمند هستند که به مرحله بالینی یا استفاده عمومی و تخصصی در صنعت و پزشکی وارد شوند.
اما تجربه در سایر رشته های علوم پایه، نشان داده است که محققان، در بهترین حالت، تحقیقات خود را در کتابخانه ها به فراموشی خواهند سپرد، بنابراین باید هوشمندانه وارد این رشته شوید و بدانید که این رشته به هر صورت یک زیر مجموعه از رشته های علوم پایه با دید تحقیقاتی حساب می شود و یک محقق هرگز از نظر درآمدی و جایگاه اجتماعی به سطح پزشکان، دندانپزشکان و داروسازان نمی رسد. 
در ضمن علاقه به تحقیقات می تواند در این سه رشته معروف تامین شود و روکیرد تحقیقاتی در رشته ای مثل پزشکی بسیار بالینی تر و کاربردی تر است و هم اکنون نیز، پزشکان ایرانی، بارها روش های جراحی جدید را به دنیا عرضه کرده اند و از این جهت نامی ماندگار در حوزه بالینی و درمانی برای خود ثبت نموده اند. 
پس به این نتیجه می رسیم که در تعریف بیوتکنولوژی با رشته ای روبه رو هستیم که مانند سایر رشته های علوم پایه مثل زیست شناسی، ایمنی شناسی، شیمی و... نقش پژوهشی و دانشگاهی پر رنگی دارد. کار در رشته های علوم پایه، سخت و وابسته به دانشگاه و مراکز تحقیقاتی است پس خیلی باید با احتیاط و آینده نگری قدم در رشته بیوتکنولوژی بگذارید.
- در رشته بیوتکنولوژی  چه کاری انجام می دهند و افرادی که این رشته را می خوانند، قرار است چه تخصصی بدست آورند؟ بر اساس آیین نامه منتشر شده این رشته توسط دانشگاه علوم پزشکی تهران، اهداف زیر برای متخصصین تربیت شده ی این رشته در نظر گرفته شده است:
الف: تربیت نیروی انسانی پژوهشگر، متخصص ، مبتکر و خلاق در زمینه های مختلف بیوتکنولوژی متناسب با نیازهای پژوهشی و تولیدی کشور در راستای تولید ارزش افزوده و بی نیاز سازی کشور از واردات کالاهای حوزه بیوتکنولوژی که همه ساله هزینه گزافی به کشور تحمیل می کند. 
ب: تربیت نیروی انسانی متخصص برای تدریس دروس حوزه بیوتکنولوژی و رفع کمبود نیروی انسانی متخصص در این زمینه 
ج: تربیت پژوهشگر برجسته و آشنا با تمامی ابعاد پژوهش و آموزش در این حوزه و پیشرفتهای روز دنیا جهت دستیابی به فناوریهای نوین زیستی 
د: تربیت نیروی انسانی و آگاه به پیشرفتهای روز متخصص برای خدمت در سطوح مدیریت و سیاستگزاری در بخش دولتی و غیر دولتی در حوزه بیوتکنولوژی
تحلیل: برای تحلیل هدف گذاری رشته بیوتکنولوژی، به موارد زیر اشاره می کنم:
اولا؛ طبق همین اهداف می شود فهمید که این رشته فقط حوزه تحقیقاتی و دانشگاهی دارد و از آنجا که وسایل و تجهیزات آزمایشگاهی بسیار گران هستند، پس تمام متخصصان این رشته وابسته به محیط های دانشگاهی یا آزمایشگاه های تحقیقاتی بزرگ کشور خواهند شد و اینطور نیست که کسی با مدرک دکتری بیوتکنولوژی بتواند به صورت شخصی، فعالیتی بزند زیرا نیاز به سرمایه گذاری بسیار سنگین دارد.
 دوما؛ خود اساس نامه ی رشته، بیشتر تمرکزش را روی تربیت مدرس و پژوهشگر قرار داده است و از آنجا که در کل دنیا درآمد پژوهشگران و مدرسان کمتر از پزشکان و دندانپزشکان و داروسازان است لذا، افرادی که قصد انتخاب این رشته را دارند بایستی بدانند که از نظر درآمدی قطعا فاصله بسیار زیادی با ساده ترین پزشکان، دندانپزشکان و داروسازان دارند. 
سوما؛ فرق این هدف گذاری در رشته بیوتکنولوژی با فرق هدف گذاری در رشته های بسیار ساده تر از نظر قبولی مثل زیست شناسی چیست؟ آیین نامه این رشته را در زیر مطالعه کنید تا متوجه شباهت هدف گذاری در رشته بیوتکنولوژی با هدف گذاری که سال ها پیش در رشته های معمولی و علوم پایه مثل زیست شناسی بوده است شوید. 
الف: رفع نیازهای آموزشی و پژوهی موسسات آموزش عالی کشور 
ب: ارائه خدمات تخصصی به عنوان کارشناسان در وزارتخانه ها، سازمان ها و موسسات پژوهشی، مراکز ذخایر ژنتیکی کشور، ، صنایع غذایی و داروئی، موسسات مرتبط با زیست فناوری 
ج: ارائه خدمات تخصصی به عنوان کارشناس در آزمایشگاه های تشخیص طبی و ژنتیک 
د: مشاوره های تخصصی در صنایع ایجاد اشتغال از طریق تاسیس شرکت های دانش بنیان در زمینه رشته زیست شناسی سلولی و مولکولی.
 در این اساس نامه هم به ضرورت پژوهشی و کارهای اداری و تدریس اشاره شده است پس قرار است رشته بیوتکنولوژی به آن همه شرایط سخت برای ورود، چه چیزی بیشتر از تولید مقاله و پژوهش و چاپ در ژورنال های بین المللی داشته باشد؛ حال آنکه شخص با همان رتبه می تواند پزشک، دندانپزشک یا داروساز باشد و چندین برابر درآمد یک محقق را دارا باشد و در ضمن کار تحقیقاتی هم کند.
در نتیجه این رشته در هدف گذاری، رویکرد علوم پایه دارد پس نمی تواند از نظر درآمدی، به دانش آموزان نوید درآمدی بالا را بدهد تا دانش آموزان، با امید شغل مناسب این رشته را انتخاب نمایند.
- نقش و توانایی فارغ التحصیلان رشته بیوتکنولوژی: طبق آیین نامه این رشته که توسط دانشگاه علوم پزشکی تهران، ابلاغ شده است، کسانی که در این رشته فارغ التحصیل می شوند، توانایی های زیر را کسب می نمایند:
1. طراحی و تولید داروها، واکسن ها، سرم ها و آنتی بادی ها با اهداف درمانی 
2. طراحی واحدهای تولید آنزیم و پروتئین هایی که در مقیاس صنعتی در پزشکی، محیط زیست، کشاورزی، صنایع غذایی کاربرد دارند. 
3. طراحی و بهینه سازی فرایندهای تولید داروهای نو ترکیب 
4. طراحی و توسعه بافت و اندامک ها برای استفاده بیماران
 5. توسعه روش های بیوانفورماتیک جهت مطالعه و یافتن قواعد حاکم بر سیستم های زیستی 
6. توسعه روش های درمانی مبتنی بر بیوتکنولوژی برای استفاده در مورد سیستم های عصبی بیماران دارای ضایعات
7. توسعه روش های درمانی بر پایه سلول های بنیادی (همچون درمان دیابت، سکته قلبی، سرطان) 
8. توسعه روش های بیوتکنولوژی جهت درمان ناباروری
 9. تشخیص و ارائه روش های نوین، سریع و با کارایی بالا برای استفاده در درمان بیماری های صعب العلاج
 10. دستکاری مخمرها و سایرتک سلولی ها برای تولید فراورده های زیستی با راندمان بالاتر
11. اصلاح نباتات مقاوم به بیماری ها و آفات گیاهی به روش های نوین و کارای بیوتکنولوژی با صرف هزینه کمتر و کارایی بالاتر 
12. ایجاد گیاهان تراریخته و محصولات مهندسی شده با اهداف مصرف خوراکی و یا درمانی
 13. تصفیه پساب، خاك و هوای آلوده با روش های نوین بیوتکنولوژی و حذف آلاینده ها از محیط زیست
 14. رفع آلودگی و حذف آلاینده های دریا و پاکسازی محیط دریا از آلاینده ها 
15 . به کارگیری روشهای نوین بیوتکنولوژی برای استحصال مواد از منابع معدنی
تحلیل: برخی از این توانایی ها که در لیست بالا ذکر شده است خیلی خاص و لذت بخش به نظر می رسد و برخی دیگر دید مناسبی در ذهن مخاطب ایجاد نمی کند. اما قرار است به صورت دقیق و علمی بررسی کنیم که هر کدام از این 15 مورد توانایی به چه معناست و اگر کسی قرار است در این زمینه ها، کار تخصصی کند، آیا بهتر نیست از رشته های تخصصی ایجاد شده برای هر کدام استفاده کند؟ 
موارد 1 و 2 را در ایران، دانشگاه تخصصی واکسن سازی رازی و موسسات دیگری با چندین شعبه در سراسر کشور انجام می دهند. دانشگاهی به طور تخصصی روی ساخت واکسن و سرم فعالیت می کند و اعضای هیئت علمی این دانشگاه و مرکز تحقیقاتی با ارتباط قوی با بخش صنعت اتفاقا فرصت بهتری برای شغل را فراهم کرده اند. افرادی که تخصصی های مختلف مثل میکروبیولوژی، دامپزشکی، ویروس شناسی، زیست شناسی و حتی شیمی هستند می توانند به راحتی در این حوزه فعالیت کنند، پس رشته بیوتکنولوژی، نمی تواند در مورد 1 و 2، موضوع جدیدی باشد.
 در مورد 3، رشته داروسازی، خیلی تخصصی مشغول فعالیت هستند، افرادی که از ابتدای ورود به دانشگاه حوزه تخصصی شان، ساخت دارو است و قطعا با زمینه تحقیقاتی و امکاناتی که دانشگاه محل قبولی شان از نظر آزمایشگاهی دارند خیلی راحت می توانند در این امر فعالیت کنند، در نتیجه در این حوزه نیز، یک متخصص بیوتکنولوژی ره آورد تازه ای ندارد. 
مورد 5، که حوزه فعالیت رشته ریاضی زیستی است که متخصصین این رشته بسیار تخصصی تر و حرفه ای تر با استفاده از مدل سازی و قوانین ریاضی به تشریح نظام های زیستی می پردازند. اتفاقا این افراد، در این حوزه موفق تر هستند زیرا پایه تحصیلی شان در دانشگاه در رشته ریاضی است و با تسلطی که روی این حوزه دارند به راحتی به امر مدل سازی ریاضی مشغول هستند و در نتیجه در این توانمندی، خیلی بهتر از متخصصین بیوتکنولوژی عمل می کنند. 
موارد 6، 7، 8 و 9 نیز زمینه تحقیقاتی رشته های علوم پایه پزشکی و حتی خود رشته پزشکی می باشد. این زمینه های تحقیقاتی از سال ها قبل تر نیز به صورت کاملا حرفه ای و تخصصی، توسط متخصصان و دانشجویان این رشته در حال انجام است و آن ها به دلیل اینکه رشته شان روی همین موارد است به خوبی روی این حوزه مسلط هستند و خیلی بهتر از کسی که می خواهد به صورت بین رشته ای وارد این حوزه شود، در این زمینه ها دست به پژوهش می زنند. 
مورد 10، نیز حوزه کاری زیست شناسی و شیمی در دانشگاه است. دانشجویان و فارغ التحصیلان این دو رشته به دلیل تسلط بالایی که از ابتدا روی مولکول ها و آنزیم های زیستی دارند به خوبی می توانند در این زمینه دست به تحقیق و پژوهش بزنند و در نتیجه، این مورد نیز، یک مسیر نوین برای رشته بیوتکنولوژی نیست. 
مورد 11 و 12 را نیز در رشته های کشاورزی و گرایش های آن، هم اکنون نیز در دانشگاه ها مورد تحقیق و پژوهش قرار می گیرد و دستاوردهای متنوعی نیز در این حوزه ارایه شده است. در نتیجه یک فرد با مدرک بیوتکنولوژی قطعا در مقابل کسی که عمر خودش را روی محصولات کشاورزی سپری کرده است و این رشته از ابتدا تا دکتری تحصیل کرده است، اطلاعات کمتری دارد و در نتیجه کار روی این حوزه نیز، برازنده متخصص کشاورزی است.
 موارد 13، 14 و 15 نیز می تواند بین رشته زیست شناسی و شیمی مشترک باشد و افراد متخصص این دو حوزه با تسلطی که روی فراورده های زیستی شیمیایی دارند، در این حوزه می توانند وارد تحقیقات شوند و حرف های بیشتری نیز برای گفتن دارند. 
تنها موردی که برای یک متخصص بیوتکنولوژی تازگی دارد؛ فقط مورد 4 است که باید دید ایا ابزارها، تخصصی و تجیهزات اجازه باروری و تحقق مورد 4 را می دهد یا این نیز فقط در حد یک آرزو است. 
رشته بیوتکنولوژی با سر و صدای زیادی که دارد اما متاسفانه در افق های خودش، چیزی فراتر از کارهای پژوهشی آن هم در حوزه های که متخصصین آن رشته ها حضور دارند، نیست. البته می پذیریم که بیوتکنولوژی می تواند یک رابط بین رشته ای باشد، می تواند در این حوزه ها تحقیق کند و می تواند گستره دانشی داشته باشد اما نمی پذیریم که بیوتکنولوژی رشته ای با ارمان های بزرگتر از رشته های پزشکی، دندان و دارو است و می توان گفت، فقط یک رشته علوم پایه است که فاصله بسیار زیادی هم از نظر درآمد، هم از نظر جایگاه اجتماعی و هم از نظر دیده شدن نسبت به سه رشته مطرح تجربی دارد.
-فرصت های شغلی و نحوه استخدام یک متخصص بیوتکنولوژی چیست؟ دانشگاه تهران برای آینده شغلی رشته بیوتکنولوژی چنین می گوید:
یک دانش آموخته رشته بیوتکنولوژی می تواند در مراکز دولتی و خصوصی همچون دانشگاه ها و پژوهشگاه ها و شرکتهای تولیدی و تحقیقاتی تحت عنوان هیئت علمی و یا پژوهشگر ارشد و یا مدیر بخش تحقیق و توسعه مشغول به کار شود. در حال حاضر مراکز علمی و تحقیقاتی متنوعی در ایران در زمینه بیوتکنولوژی فعالیت داشته و از این رو جهت حفظ و گسترش کیفیت و سطح علمی خود نیازمند متخصصان جوان، کارامد و پرانرژی دانش آموخته این رشته می باشند. در این میان می توان به مراکز ذیل اشاره کرد: 
دانشگاه ها، انستیتو پاستور، موسسه واکسن و سرم سازی رازی، پژوهشگاه رویان، پژوهشگاه ابن سینا، سازمان پژوهش های علمی وصنعتی، مرکز ملی تحقیقات مهندسی ژنتیک و تکنولوژی زیستی، موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال وبذر، پژوهشکده بیوتکنولوژی کشاورزی.
اشتغال در شرکت های داروسازی: سیناژن و آریوژن  بزرگترین شرکت های خصوصی بیوتکنولوژی در ایران می باشند که تا کنون تعدادی داروی نوترکیب را به تولید رسانده و وارد بازار مصرف در ایران و اروپا نموده اند. همچنین تاسیس و راه اندازی شرکت های دانش بنیان بیوتکنولوژی: با توجه به رشد روز افزون مصرف فراورده های بیوتکنولوژی، آینده درخشانی برای فعالیت شرکت های دانش بنیان بیوتکنولوژی وجود دارد.
تحلیل: این فرصت های شغلی، دقیقا در آیین نامه رشته زیست شناسی هم ذکر شده است. شما با داروسازی هم این شرایط کاری را دارید یا رشته ای مثل شیمی، ژنتیک و سایر رشته های علوم پایه نیز، همین شرایط کاری را برای شما فراهم می کند. بنابراین حوزه های کاری مشخص شده برای این رشته، منحصر به فرد نیست و قطعا شما برای بدست آوردن بسیاری از این شغل ها بایستی با جمعیتی که بسیار تخصصی تر روی موضوع شما کار کرده اند رقابت کنید.
برای همین، در فرصت های معرفی شده، درآمد و حقوق بالا و همچنین جایگاه اجتماعی متناسب با زحمتی که بر اساس رتبه کنکورتان کشیده اید را دریافت نخواهید نمود.
- شرایط ورود به این رشته چیست؟ طبق پیوست دفترچه انتخاب رشته کنکور سراسری سال 1397 که آخرین دفترچه منتشر شده تا زمان انتشار این مطلب می باشد؛ پذیرش در رشته دكتری پیوسته بیوتكنولوژی بصورت متمركز و با شرایط خاص و منحصراً از بین داطلبان گروه های آزمایشی علوم ریاضی و فنی و علوم تجربی بشرح ذیل صورت می پذیرد:
1) كسب حداقل نمره علمی 10500 (ده هزار و پانصد) در آزمون سراسری، به عنوان شرط ورود به مصاحبه. 
2) موفقیت در مصاحبه
خب شاید بپرسید که حداقل نمره 10500 (ده هزار و پانصد) در آزمون سراسری یعنی رتبه چند باید باشیم؟ طبق درصدها و قبولی های سال های گذشته برای رشته تجربی و ریاضی می توان طبق جدول زیر به صورت حدودی رتبه های لازم برای هر زیر گروه را مشخص کرد تا نمره و تراز کل آزمون تان بالای 10500 شود.
 نام منطقهرشته تجربی  رشته ریاضی 
منطقه 1  رتبه های زیر 479 رتبه های زیر  50 
منطقه 2 رتبه های زیر 580 رتبه های زیر  90 
منطقه 3 رتبه های زیر  295رتبه های زیر 70  
در مورد مصاحبه هم سوالات مختلف مورد بررسی قرار می گیرد ولی خب مسلما سوابق تحصیلی خوب، داشتن مدال المپیاد و یا تسلط روی زبان انگلیسی، قطعا روی مصاحبه کنندگان اثر مثبتی دارد و شما را قطعا مورد پذیرش قرار می دهند. پس سوالات در روز مصاحبه دکتری بیوتکنولوژی به موارد زیر ختم می شود:
1. علاقه شما به رشته بیوتکنولوژی چطوری شکل گرفته است؟ اصلا چرا این رشته را دوست دارید؟
2. درس های این رشته را می شناسید؟ 
3. میزان آشنایی تان از این رشته در چه حد است؟ آیا تحقیقات و مقالاتی را در این زمینه خوانده اید؟
4. آیا مدرک زبان دارید یا تسلط روی خواندن متون انگلیسی دارید؟
5. توانایی سرچ در اینترنت و یافتن مقالات علمی را دارید؟ ایا سایت های علمی برای دانلود آخرین پژوهش ها و مقالات را می شناسید؟
6. به درآمد و منبع هزینه تحصیل فکر کرده اید؟ چون این رشته تا مقطع دکتری پیوسته است و چون رویکرد پژوهشی و مطالعاتی دارد لذا نیاز به وقت و انرژی بالایی دارد، آیا منبع درامدی و تحصیلی مشخصی برای این سال های تحصیل مد نظرتان هست؟
7. آیا زبان برنامه نویسی کامیپوتر مثل C یا ++C یا سایر زبان ها را بلد هستید؟
8. سابقه اختراع و شرکت در جشنواره های خوارزمی و کسب مقام دارید؟
9. سابقه شرکت در المپیادهای زیست و شیمی و یا ریاضی و فیزیک را دارید؟ ایا مقامی در این مسابقات کسب کرده اید؟
این نه مورد از اساسی ترین سوالاتی است که اگر پاسخ مناسب به آن را داشته باشید و یا مهارت هایی در این زمینه داشته باشید قطعا در روز مصاحبه با کسب نمره بالا، وارد رشته بیوتکنولوژی می شوید.
تحلیل: قطعا این سوال مهم در ذهن تان شکل گرفته است که چطور برای این رشته که فقط زمینه پژوهشی و تدریس در دانشگاه را داراست و در مقایسه با پزشکی، دندانپزشکی و داروسازی در حال حاضر درآمد بسیار بسیار پایین تری دارد ولی اینقدر شرایط ورود سختی دارد و چه دلیلی دارد که شخص رشته های تاپی مثل پزشکی و دندان و دارو را رها کرده و به یک رشته تحقیقاتی بیاید، آن هم با در آمد و جایگاه اجتماعی پایین تر؟ 
اجازه می خواهم به این سوال از دید کسانی که این رشته را انتخاب کرده اند پاسخ دهم و از بین صحبت های آنان، بخش های مهمی را خواهم آورد تا متوجه شوید این افراد با چه نیتی وارد این رشته می شوند: 
1- مصاحبه آروند اصغری، دانشجوی دکتری رشته‌ی بیوتکنولوژی، رتبه‌ی 6 منطقه‌ی 2 و رتبه‌‌ی 21 کشور در سال 89: دلیل این‌که رشته‌ی بیوتکنولوژی را انتخاب کردم علاقه به هر دو درس ریاضی و زیست و تمایل به ادامه‌ی تحصیل در رشته‌ای مرتبط با هر دوی این موارد بود که در عین حال امکان تحقیقات را برای من فراهم ‌کند و رشته‌ای جدید باشد تا بتواند کنجکاوی‌ها و علایق من به کنکاش و تحقیق را ارضا کند. 
اگر کسی علاقه‌ی زیادی به تحقیق و موضوعات جدید دارد و در عین حال به همه‌ی درس‌های زیستی و ریاضیاتی علاقه‌مند است بی‌شک بیوتکنولوژی گزینه‌ی خیلی خوبی به حساب می‌آید. بیوتکنولوژی یکی از رشته‌های علوم پایه محسوب می‌شود و بیش‌تر مبتنی بر علم و دانش است و البته برخلاف دیگر رشته‌های علوم پایه تلاش می‌کند تا از دانش و علم به‌دست‌آمده در صنعت استفاده و درآمد‌زایی کند.
رشته‌ی بیوتکنولوژی با مشکلاتی روبه‌روست که در مورد رشته‌های دیگر این‌طور نیست. گرچه در حال حاضر شرایط بسیار بهتر شده است ولی دانش‌آموزانی که می‌خواهند بیوتکنولوژی را انتخاب کنند باید در نظر داشته باشند که همه چیز به خوبی رشته‌‌های دیگر نیست و به دلیل نوپا بودن این رشته امکان وجود برخی مشکلات نیز وجود دارد. 
2- آزاده حدادیان‌پور، دانشجوی رشته‌ی دکترای پیوسته بیوتکنولوژی دانشگاه تهران، رتبه‌ی 32 منطقه‌ و 56 کشوری سال 1390: من این رشته را به دلایل زیر انتخاب کردم: 
الف- این رشته ترکیبی از همه چیز است؛ یعنی هم درس‌های ریاضی و هم تجربی. 
ب- در سطح جهانی کاملاً شناخته شده است و امکان تحصیل و کار در خارج کشور در این رشته وجود دارد.
پ - رشته‌ای پژوهش‌محور است و برای افرادی که روحیه‌ی پژوهشی و خلاقیت دارند مناسب است. 
ت - علاقه‌ای به سایر رشته‌های دانشگاهی رشته‌ی تجربی مثل پزشکی و دندان‌پزشکی نداشتم. 
ث - رشته‌ی زودبازده‌تری هست. در این رشته بعد از 8 سال مدرک دکترای تخصصی (PhD) خود را دریافت می‌کنید اما در رشته‌ی پزشکی یا دندان‌پزشکی 6 الی 7 سال فقط دکترای عمومی طول می‌کشد؛ علاوه بر آن معلوم نیست چند سال باید منتظر قبولی در تخصص باشید. - این رشته تعهد خدمت ندارد. 
ج- سالیانه به طور میانگین فقط 10 نفر می‌پذیرد به همین دلیل فرصت‌های شغلی این رشته هنوز خالی هستند و نیاز به نیروی متخصص دارند. اگر کسی می‌خواهد این رشته را انتخاب کند باید همه‌ی جوانب آن را بسنجد. وقتی وارد این رشته شد با اراده ادامه دهد و به حرف بقیه توجه نکند.
 خیلی طبیعی است که چون این رشته نوپا و ناشناخته است وقتی دوستان و آشنایان بفهمند که شما به جای رشته‌ی برق یا مکانیک شریف و پزشکی و دندان‌پزشکی تهران این رشته را انتخاب کردید متعجب شوند و برخی حتی شما را از این کار منع کنند؛ اما سعی کنید همه‌ی جوانب را ببینید. 
بیایید روی کلید واژه های این دو مصاحبه دقت نظر کنیم و ببنیم آیا واقعا با این رتبه های درخشان ارزش دارد که وارد رشته بیوتکنولوژی شد در حالیکه افرادی با رتبه های سه رقمی می توانند پزشکی و دندانپزشکی و داروسازی را بخوانند، شما با رتبه دو رقمی به این رشته ها بروید: 
کلید واژه اول: علاقه به درس زیست و ریاضی؛ دلیل اصلی انتخاب این رشته است. آیا این رشته، تنها رشته ای است که در آن ریاضی و زیست وجود دارد؟ نمی شود در یک رشته معمولی تر که رتبه خیلی خوبی هم نمی خواهد همین علاقه را پیگیری کرد؟ آیا باید با بهترین رتبه کنکور به سراغ این رشته علوم پایه رفت تا به علاقه مشترک زیست و ریاضی دست یافت؟ به نظر می رسد این دو عزیز، هیچ شناختی از وضعیت علوم پایه در کشور ندارند و نمی دانسته اند که علاقه به زیست و ریاضی را می شد در هزاران رشته دیگر که نیازی به رتبه خوب هم نداشت محقق ساخت و نیاز به این رتبه درخشان نبود. به همین سادگی است که فرد با یک انتخاب به ظاهر پر زرق و برق، باعث اشتباه بزرگ در زندگی اش می شود.
 کلیدواژه دوم: علاقه به پژوهش دلیل این انتخاب رشته است. هزاران رشته علوم پایه وجود دارد که هیچ شغلی هم در آن ها نیست و پروژه های بزرگ تحقیقاتی هم در آن تعریف می شود. آیا علاقه به پژوهش می تواند ملاک مناسبی برای انتخاب این رشته با این رتبه عالی شود؟ بهتر نبود که به رشته ای تخصصی تر که قبولی اش هم ساده است می رفتند؟ مثلا در زیست شناسی هم پروژه های تحقیقاتی است و یا همین الان شیمی دانشگاه تربیت مدرس پروژه های بسیار خوبی را طرح می کند و چه نیازی است که به این رشته رفت؟ 
کلید واژه سوم: پذیرش کم در این رشته دلیل انتخاب آن است. آیا ظرفیت پذیرش پایین باعث ایجاد اشتغال می شود؟ همین حالا هم جایگاه شغلی مناسبی برای این رشته تعریف نشده است و حوزه های کاری این رشته کاملا محدود به دانشگاه و مراکز تحقیقاتی است. در حالی که یک پزشک و دندانپزشک و داروساز خیلی آسان با حضور در بخش درمانی و بالینی به اشتغال پایدار و پردرآمد مشغول هستند ولی دانشجویان بیوتکنولوژی با چالش بی شغلی رو به رو هستند. 
کلید واژه چهارم: شناخته شدن بودن این رشته، دلیل انتخابشان است. همه رشته های دانشگاهی، در جهان شناخته شده هستند. مثلا رشته شیمی در دانشگاه شناخته شده نیست؟ آیا شناخته شدن بودن یک رشته دلیل انتخاب آن رشته است؟ چه دلیلی دارد یک فرد با بهترین رتبه ممکن، به فکر انتخاب یک رشته علوم پایه باشد؟ در حالیکه همه می دانند، علوم پایه اوضاع شغلی خوبی ندارد. 
کلید واژه پنجم: زودبازده بودن این رشته نسبت به سایر رشته ها دلیل انتخابشان است. کجای این رشته زود بازده است؟ اکثر افرادی که در این رشته تحصیل کرده اند به فکر رفتن از ایران هستند آن هم در یک دانشگاه دسته چندمی که هیچ امکاناتی در خور جایگاه دانشجویان برتر ایرانی ندارد. این رشته یک رشته از زیر مجموعه علوم پایه است که بر پایه تحقیق و پژوهش استوار است در حالیکه سرمایه گذاری و ثروت در بخش بالینی و درمانی است، پس این رشته اصلا بازده ای ندارد چه رسد به زود بازده بودن. 
کلید واژه ششم: رشته بیوتکنولوژی از مجموعه علوم پایه است. بله دقیقا درست است و اتفاقا چون از مجموعه علوم پایه و تحقیقاتی است گزینه مناسبی در مقابل پزشکی و دندان و دارو نیست. 
کلید واژه هفتم: امکان تحصیل در خارج از ایران، دلیل انتخاب این رشته است. برای همه رشته ها، تحصیل در خارج از کشور فراهم است، مثلا یک پزشک نمی تواند تحصیل خارج از ایران داشته باشد؟ این که دلیل انتخاب نشد. 
می دانید چرا این دو مصاحبه را برایتان آوردم؟ فقط خواستم به شما ثابت کنم که فکر نکنید که حتما خبری است که رتبه های برتر این رشته را انتخاب می کنند. آن ها حتی نمی دانند علوم پایه اوضاع شغلی مناسبی ندارد و برای کسب درآمد و شغل با ارزش باید به بالین و درمان نزدیک شد.
 به همین دلیل آن ها ناشناخته وارد این رشته شده اند و خودشان هم بارها در صحبت هایشان اشاره می کنند که اوضاع اشتغال، در این رشته مناسب نیست و باید فقط علاقمند به تحقیقات و زیست و ریاضی باشید که این مدل از انتخاب رشته، اصلا درست و اصولی نیست.
پس اگر شرایط مناسبی ندارد چرا اینقدر شرط ورود سختی برای رشته بیوتکنولوژی وجود دارد؟ این مورد را باید از پایه گذاران این رشته سوال پرسید؛ البته شاید آن ها قصد داشته اند به علوم پایه و تحقیقات ارزش قایل شوند و با ورود برترین های کنکور به این رشته، تکانی به علوم پایه کشور بدهند. البته که این ارزشمند است ولی خب بایستی بدانیم وقتی پای مقایسه وسط بیاید، این رشته بیوتکنولوژی است که در هر صورت شکست خورده است. رشته ای از علوم پایه در این شرایط و با نگرشی که در بحث تحقیق و پژوهش فعلا وجود دارد اصلا نمی تواند حتی با پایین ترین مدارک علمی پزشکی، دندانپزشکی و داروسازی، رقابت کند.
گرایش های بیوتکنولوژی چیست؟ طبق آیین نامه صادره از دانشگاه علوم پزشکی تهران؛ گرایش های بیوتکنولوژی مولکولی، بیوتکنولوژی پزشکی، بیوتکنولوژی صنعتی، بیوتکنولوژی داروئی، بیوانفورماتیک، بیوتکنولوژی میکروبی، بیوتکنولوژی محیطی، بیوتکنولوژی گیاهی، بیوتکنولوژی اعصاب، بیوتکنولوژی حیوانی، بیوتکنولوژی تولید مثل، نانو بیوتکنولوژی، بیوتکنولوژی دریایی، بیوتکنولوژی بافت و اندام می باشد و این شاخه های متعدد در عمل همپوشانی ها و پیوندهای متقاطع زیادی دارند و باز بدلیل ماهیت همه جانبه بودن بیوتکنولوژی نمی توان محدوده ای را برای آنها تعیین نمود. گستردگی کاربرد بیوتکنولوژی در قرن بیست ویکم به حدی است که اقتصاد، بهداشت، درمان، محیط زیست، آموزش، کشاورزی، صنعت، تغذیه و سایر جنبه های زندگی بشر را تحت تأثیر شگرفت خود قرار داده است.
اما دقت کنید که همه این گرایش ها در دانشگاه علوم پزشکی تهران موجود نمی باشد. بلکه گرایش های «بیوتکنولوژی میکروبی، بیوتکنولوژی پزشکی، بیوتکنولوژی محیطی و دریایی، بیوتکنولوژی مولکولی، فرآورش زیستی و بیوتکنولوژی کشاورزی (گیاهی)» در این دانشگاه موجود است.
تحلیل: گرایش این رشته، منحصر به همین رشته نیست. بسیاری از این گرایش ها را به صورت خیلی با کیفیت تر و تخصصی تر توسط دانشجویانی که در رشته های زیست شناسی و شیمی و داروسازی و حتی کشاورزی درس خوانده باشند، در حال انجام است. بنابراین با کسب رتبه دو رقمی کنکور و ورود به این رشته، قطعا حیطه کاری تان در بهترین حالت، زیر مجموعه رشته زیست شناسی، شیمی، کشاورزی و در بهترین حالت زیر مجموعه ای از داروسازی می باشد.
حال آنکه با رتبه شما می شد در بهترین گرایش های رشته پزشکی، دندانپزشکی یا داروسازی به تخصص رسید و هم از نظر اعتبار علمی و هم از نظر درآمد و مرتبه هئیت علمی در قله به مراتب بلندتری ایستاد. این رشته، در ابتدا زرق و برق بسیاری به خود دارد ولی وقتی گرایش هایش را نگاه می کنید و همچنین یادتان می افتد که این رشته زیر مجموعه ای از علوم پایه است که در بهترین حالت می خواهد بر کار سایر رشته ها ورود پیدا کند، آن وقت است که متوجه می شوید کلاس این رشته بسیار بسیار پایین تر از سه رشته معروف تجربی است.
- در دفترچه انتخاب رشته در مورد این رشته عبارت «دوره پیوسته دکتری بیوتکنوژی» نوشته شده است. دکتری پیوسته یعنی چه و مراحل تحصیلی رشته بیوتکنولوژی چیست؟ وقتی می گویند رشته بیوتکنولوژی، دکتری پیوسته است یعنی سه مرحله لیسانس، فوق لیسانس و دکتری را بدون اینکه کنکور کارشناسی ارشد و دکتری بدهید می توانید پشت سرهم درس بخوانید. ولی بقیه رشته هایی که لیسانس دارند بعد از این مقطع باید در کنکور ارشد شرکت کنند و بعد در کنکور دکتری که رشته بیوتکنولوژی اینگونه نیست و همه مراحل تحصیلی اش را می توانید پشت سرهم طی کنید.
طبق آیین نامه دانشگاه علوم پزشکی دانشگاه تهران، مراحل تحصیلی دوره پیوسته دکتری بیوتکنولوژی به این شرح می باشد: «این رشته از سه مرحله کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری تشکیل شده است که دانشجویان در مرحله کارشناسی پس از گذراندن موفقیت آمیز 130 واحد دروس علوم پایه، مهندسی و بیوتکنولوژی به اضافه آموختن زبان انگلیسی در حد تافل نمره 550 و آشنایی با یک زبان برنامه نویسی کامپیوتر در صورتی که معدل آنها در هر نیمسال تحصیلی 15 باشد، می توانند وارد مرحله دوم یعنی مقطع کارشناسی ارشد شوند.
در این مقطع یکی از شش گرایش موجود بیوتکنولوژی میکروبی، بیوتکنولوژی پزشکی، بیوتکنولوژی محیطی و دریایی، بیوتکنولوژی مولکولی، فرآورش زیستی و بیوتکنولوژی کشاورزی (گیاهی) را انتخاب کرده و بعد از گذراندن 6 واحد مشترک، 6 واحد تخصصی در یکی از گرایش ها، 9 واحد اختیاری وانجام پایان نامه و ارائه سمینار مرحله کارشناسی ارشدرا به پایان می برند. 
در این مرحله در صورتی که میانگین نمرات دروس مقطع کارشناسی ارشد آن ها حداقل 16 باشد، وارد مرحله دکترای تخصصی می شوند. به عبارت دیگر هرچند که دانشجویان این رشته برای ورود به مقطع کارشناسی ارشد و دکتری در یک آزمون رقابتی سراسری شرکت نمی کنند اما بایستی شرایط لازم را برای ورود به مرحله بعدی کسب کنند، یعنی میانگین معدل بالایی داشته، موفق به کسب نمره زبان شده و آزمون جامع را نیز در دوره دکتری با موفقیت پشت سر گذارند.»
تحلیل: با این حساب، طول دوران تحصیل این رشته در بهترین حالت 8 سال طول می کشد که شخص با دکتری این رشته فارغ التحصیل شود. یادتان باشد این بهترین حالت است، چون کسب نمره زبان و نرم افزار یاد گرفتن و برخی از موارد دیگر می تواند طول مدت تحصیل تان را بیشتر از این هم کند.
یعنی با یک حساب سر انگشتی، با 8 سال درس خواندن می توانید دکتری عمومی پزشکی یا دندانپزشکی یا داروسازی داشته باشید، و حالا جایگاه اجتماعی و سطح درآمد و آزادی عمل تان در شغل را با رشته ای مقایسه کنید که 8 سال از شما زمان برده است و برای استخدامش باید به دانشگاه ها، موسسات تحقیقاتی و یا شرکت های دانش بنیان محتاج باشید.
جالب است که رتبه های برتری که این رشته را انتخاب کرده بودند گمان می کردند این رشته زود بازده است و خیلی زود مدرک می گیرند و همه چیز تمام می شود اما نمی دانستند که این مسیر بسی دشوار است. اینجاست که بارها تاکید می کنم، اگر کسی رشته ای را انتخاب می کند باید خیلی آگاه باشد، متاسفانه خیلی ها حتی بهترین رتبه های کنکور هیچ شناختی از آیین نامه ها، چارچوب قانونی یک رشته و حتی آینده شغلی آن رشته ندارند و خیلی راحت مسیر اشتباه را می روند.
- میزان درآمد یک متخصص بیوتکنولوژی چقدر است؟ برای مقایسه درآمد این رشته با سایر رشته ها، از سایت جهانی Glassdoor استفاده می کنیم. این سایت در مورد بهترین و بالاترین حقوق متخصص بیوتکنولوژی عدد 5400 دلار برای یک ماه را نشان می دهد. پس به عبارت دیگر، بهترین حقوق ماهیانه ای که یک متخصص بیوتکنولوژی در ماه دریافت می کند، 5400 دلار است. 
اما طبق گزارش همین سایت، یک چشم پزشک، 7000 دلار به صورت ماهیانه در بدترین شرایط بدست می آورد. یک دندانپزشک در بدترین شرایط به صورت ماهیانه، 13000 دلار در بدترین شرایط در ماه درآمد دارد. 
تحلیل: اگر دقت کنید متوجه می شوید که بهترین درآمد یک متخصص بیوتکنولوژی از بدترین درآمد چشم پزشک و دندانپزشک در دنیا بسیار کمتر است.  این نشان می دهد در همه جای دنیا، رشته هایی که به حوزه درمان و بالینی نزدیک تر هستند، جایگاه اجتماعی و درآمدی بالاتری دارند.
 لذا افرادی که با رتبه های خوب، قصد انتخاب این رشته را دارند می بایست با این محاسبات کنار بیایند. البته برخی می گویند شاید علاقه به کار تحقیقاتی باعث انتخاب شود اما یادتان باشد که گرایش های این رشته در بهترین حالت، زیر مجموعه ای از زیست شناسی، شیمی و کشاورزی و داروسازی بود.
 پس اگر زمینه تحقیقاتی دوست دارید چرا مستقیما این رشته ها را نخوانید؟ اگر می خواهید در مورد گیاهان به تحقیق بپردازید و بذرهای اصلاح شده تولید کنید خب از همان کارشناسی به سراغ رشته کشاورزی بروید و کلی اطلاعات دقیق بدست آورید و کار عملی هم کنید. در ضمن گرایش اصلاح نباتات در زیر مجموعه کشاورزی وجود دارد و قطعا اطلاعات دقیق تری به شما می دهد.
شاید بگویید به ریاضی و زیست و ترکیب این دو علاقمند هستید، اگر اینطور است به شما می گویم ده ها رشته مثل ایمنی شناسی دانشگاه تهران، زیست شناسی دانشگاه تربیت مدرس و فیزیک دانشگاه شهید بهشتی به ترکیب این دو رشته دست زده اند پس آن ها را بخوانید که تخصصی روی آن کار کنید.


رشته روانشناسی از کارشناسی تا دکتری+ بازار کار

رشته روانشناسی، در ایران به رشته مشترک معروف است، چون از هر سه رشته ریاضی-فیزیک، علوم تجربی و علوم انسانی می توان برای ادامه تحصیل در رشته روانشناسی اقدام کرد. در این مطلب قصد دارم، اطلاعات دقیق از تمام مراحل علمی و شغلی این رشته در اختیار تمام داوطلبانی که علاقمند به تحصیل در روانشناسی هستند، قرار دهم.
برای آنکه مطلب روشن و واضح باشد، به صورت سوالی پیش می رویم و هر دغدغه ای که در مورد رشته روانشناسی وجود دارد را به صورت یک پرسش مطرح و به آن پاسخ می دهیم.
1. مدت زمان تحصیل در رشته روانشناسی چقدر است؟ رشته روانشناسی در ایران، دارای سه مقطع لیسانس (کارشناسی)، فوق لیسانس (کارشناسی ارشد) و دکتری می باشد. طبق قانون، مقطع لیسانس این رشته 4 سال، فوق لیسانس 2 سال و دوره دکتری روانشناسی 4 سال است.
2. گرایش های رشته روانشناسی چیست؟ آیا از همان لیسانس می توان، گرایش خود را انتخاب کرد؟ وقتی برای لیسانس، وارد رشته روانشناسی می شوید، همگی در رشته روانشناسی عمومی دوره لیسانس خود را می گذارنید و هیچ گرایشی در دوره لیسانس ندارید. برای فوق لیسانس و دکتری به ترتیب گرایش های زیر را می توانید انتخاب کنید:
 گرایش های دوره فوق لیسانس روانشناسی: 1- روانشناسی عمومی، 2- روانشناسی اسلامی گرایش رواشناسی مثبت گرا، 3- روانشناسی بالینی، 4- روانشناسی تربیتی، 5- روانشناسی بالینی گرایش خانواده، 6- روانشناسی  بالینی گرایش کودک و نوجوان، 7- سنجش و اندازه گیری، 8- روانشناسی صنعتی و سازمانی، 9- روانشناسی  کودکان استثنایی

 گرایش های دوره دکتری روانشناسی: 1- روانشناسی عمومی،  2- روانشناسی بالینی، 3- روانشناسی تربیتی، 4- سنجش و اندازه گیری 5- خانواده و سلامت جنسی 6- سلامت 7- روانشناسی  کودکان استثنایی

2. کدام گرایش روانشناسی از همه بهتر است؟ این سوال کاملا به علاقه و سبک فکری شما بستگی دارد. من برای آنکه بتوانم به شما راهنمایی بهتری کنم، می گویم که در هر گرایش چه علایقی باید داشته باشید تا بیشتر از این گرایش احساس لذت کنید.
 روانشناسی عمومی علاقه به تاریخ علم روانشناسی، علاقمندی به تدریس در حوزه روانشناسی
 روانشناسی اسلامی گرایش روانشناسی مثبت گرا علاقه به بررسی دینی و پایه های معرفتی و دینی در روانشناسی
 روانشناسی بالینی علاقمندی به حوزه درمان و معالجه بیماران نیازمند به روانشناس
 روانشناسی تربیتی علاقمندی به پژوهش در رفتار انسان ها
 روانشناسی بالینی گرایش خانواده علاقمندی به پژوهش و درمان مشکلات خانوادگی
 روانشناسی بالینی گرایش کودک و نوجوان علاقمندی به پژوهش و در مان مشکلات کودک و نوجوان
 سنجش و اندازه گیری علاقمندی به روش تحقیق و بیان گذاری روش پژوهش در رشته روانشناسی
 روانشناسی صنعتی و سازمانی علاقمندی به پیاده سازی روانشناسی در کارخانه جات و سازمان ها 
 روانشناسی کودکان استثنایی علاقمندی به حل مشکلات روحی و آموزش زندگی سالم به کودکان اسثنایی

3. از نظر بازار کار و درآمد کدام گرایش روانشناسی از همه بهتر است؟ حوزه درمان همیشه پردرآمد است. برای همین روانشناسی بالینی در همه گرایش هایش بیشترین درآمد را در بین گرایش های مختلف روانشناسی دارد. هرچه علم را کاربردی تر کرده و در زندگی مردم استفاده کنید، میزان  درآمدتان نیز بیشتر است.
4. به طور میانگین، میزان درآمد ماهیانه یک روانشناس بالینی چقدر است؟ با یک ضرب و جمع ساده می توان به میزان درآمد ماهیانه یک روانشناس بالینی رسید. من این حساب و کتاب را برای بدترین حالت در نظر می گیرم. فرض کنیم که شما فقط فوق لیسانس روانشناسی بالینی داشته باشید و استاد دانشگاه هم نباشید.
همچنین در شهر متوسطی هم مطب داشته باشید، در این صورت تعرفه حق ویزیت شما طبق بخش نامه سال 1397 برای هر 45 دقیقه مشاوره 51600 تومان می باشد. حالا کافی است این مبلغ را ضربدر تعداد مراجعان خود در یک روز کنید و درآمد یک روزتان مشخص می شود. 
به طور مثال اگر روزی 4 مراجعه کننده داشته باشید آنگاه حقوق یک روزتان 206400(دویست و شش هزار و چهارصد تومان) و حقوق یک ماه تان 6192000 (شش میلیون و صد و نود و دو هزارتومان) می شود. اما اگر شما روانشناس معروفی باشید که بسیار باسواد باشد و گره از مشکلات مردم باز کند قطعا تعداد مراجعه کنندگان به روزی 10 نفر یعنی درآمد ماهیانه تان به بیش از 15000000 (پانزده میلیون تومان) نیز خواهد رسید.
پس نتیجه می گیریم در این شغل، درآمد کاملا وابسته به سطح سواد، میزان دلسوزی و تجربه شما بستگی دارد. اگر یک روانشناس معمولی باشید که سواد جزئی دارد قطعا به درآمد خوبی هم نخواهید رسید. این عدد و رقم ها برای روانشناسی است که این توانایی را دارد که گره از مشکلات مراجعه کنندگانش باز کند.
5. آیا این رشته اشباع نمی شود؟ همین الان تعداد روانشناس های فارغ التحصیل زیاد نیست؟ از نظر آمار و ارقام که نگاه کنید این رشته اشباع است ولی  موضوع این جاست که این رشته، با اکثر رشته ها یک فرق بزرگ دارد و آن هم اینکه اگر کسی باسواد، با تجربه و با مهارت باشد قطعا در این رشته جایگاه اجتماعی خوبی کسب می کند و به درآمد هم می رسد.
کسی که دغدغه کمک به مردم را داشته باشد و به مردم کشورش خدمت کند، سواد لازم را داشته باشد و فقط این نباشد که درس های دانشگاه را پاس کند و ادعای کار داشته باشد و رزومه تحصیلی خوب، تجربه بالا، کارآموزی های خوب را گذرانده باشد قطعا مردم به سوادش نیازمند خواهند شد.
اما اگر فکر می کنید صرفا با گرفتن مدرک در این رشته به شغل خوبی خواهید رسید، خب کاملا در اشتباه هستید، لازم است بدانید که در این رشته، سواد و تجربه حرف اول را می زند. هرکسی که واقعا از جان و دل برای این علم زحمت کشیده باشد و با علم و تجربه اش به مردم خدمت کرده باشید اصلا نگران تعداد فارغ التحصیلان این رشته نباشد.
پس نتیجه گیری اینکه که اگر فردی با سواد و با تجربه از این رشته بیرون بیایید، کار و درآمد برای شما موجود است و جای هیچگونه دلهره نیست.
7. درس های رشته روانشناسی در مقطع لیسانس چیست؟ درس هایی که در لیسانس می خوانید را به چهار دسته ی دروس عمومی، دروس اصلی و پایه، دروس تخصصی و دروس انتخابی تقسیم می کنند که فهرست عناوین درسی هر کدام از این چهار دسته را در جدول های زیر مشاهده می کنید.
دروس عمومی مقطع کارشناسی رشته روانشناسیاندیشه اسلامی 1 و2، اخلاق اسلامی، انقلاب اسلامی، تاریخ اسلام، متون اسلامی، ادبیات فارسی، زبان انگلیسی عمومی، تربیت بدنی 1 و 2

دروس اصلی  روان شناسی عمومی 1و2، فیزیولوژی عمومی، روان شناسی احساس و ادراک، روان شناسی فیزیولوژیک، آمار استنباطی، روان شناسی رشد 1و 2، علم النفس، آمار توصیفی، فلسفه، جامعه شناسی، زبان انگلیسی تخصصی1، روش تحقیق در روان شناسی، روان شناسی تجربی، روان شناسی یادگیری، انگیزش و هیجان، روان شناسی اجتماعی، روان شناسی تربیتی، روان سنجی، روان شناسی شخصیت، آسیب شناسی روانی 1، بهداشت روانی، روان شناسی کودک، مکاتب روان شناسی

 دروس تخصصی آسیب شناسی روانی 2، روان شناسی مشاوره و راهنمایی، طرح های پژوهشی آزمایشگاهی، ارزشیابی شخصیت، مقدمات نوروپسیکولوژی، روان شناسی هوش و سنجش آن، تفکر و زبان، روان شناسی پویایی گروه، زبان تخصصی 2، روان شناسی کودکان استثنایی، سمینار در مسائل روان شناسی عمومی، اختلالات یادگیری، روان شناسی جنایی، پژوهش های در روان شناسی عمومی

 دروس انتخابی کاربرد کامپیوتر، روان شناسی اجتماعی- تجربی، روان شناسی اجتماعی -کاربردی، روان شناسی و آموزش کودکان معلول، فلسفه اسلامی، مقدمات ریاضی، بازپروری معلولین، روان شناسی صنعتی و سازمانی، روان شناسی مدیریت، اعتیاد، انسان شناسی در اسلام، نگرش ها و تغییر آن، مدد کاری اجتماعی، آسیب شناسی اجتماعی، روان شناسی تفاوتهای فردی

8. کدام دانشگاه های دولتی رشته روانشناسی را دارد؟ 
اراک، اردکان، ارومیه، اصفهان، الزهرا(ویژه خانم ها)، بجنورد، بوعلی سینا، بیرجند، قزوین، تبریز،سبزوار، بوشهر، خوارزمی تهران، رازی کرمانشاه، زنجان، کازرون، سمنان، زاهدان، دانشگاه شاهد تهران (با شرایط خاص در پذیریش)، کرمان، شهید بهشتی تهران، اهواز، شهید مدنی تبریز، شهید مطهری تهران (با شرایط خاص پذیرش)، شیراز، دانشگاه علامه طباطبایی تهران، دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی تهران، فردوسی مشهد، کاشان، کردستان، گنبد، گیلان، خرم آباد، مازندران، محقق اردبیلی، مراغه، ملایر، هرمزگان، یاسوج، یزد. 
دقت کنید که هیچ فرقی نمی کند که از طربق کنکور تان ریاضی- فیزیک یا تجربی یا انسانی می خواهید وارد این رشته شوید. از هر کدام از کنکورها که بخواهید وارد رشته روانشناسی شوید، در شهرها و دانشگاه های بالا می توانید انتخاب رشته کنید.
9. رتبه لازم برای قبولی در رشته روانشناسی دانشگاه تهران چقدر است؟ برای آنکه رتبه لازم برای قبولی در دانشگاه تهران را مشخص کنیم. به طور جداگانه در جدول زیر برای هر سه کنکور ریاضی- فیزیک، تجربی و انسانی رتبه ها را ارایه داده ام. دقت کنید که رتبه های زیر میانگین رتبه های کسانی است که قبول شده اند.
 نام کنکور رتبه منطقه یک رتبه منطقه دو رتبه منطقه سه
ریاضی- فیزیک 1650 17002000 
 علوم تجربی 28003700 2800 
 علوم انسانی 88125 99 

10. شرایط تاسیس دفترکار (مطب) برای روانشناسان بالینی چیست؟ طبق آیین نامه تاسیس دفتر كار روانشناسی بالینی، شرایط زیر بایستی وجود داشته باشد تا شما بتوانید یک دفترکار یا همان مطب روانشناسی بزنید:
1. مدرک تان بایستی کارشناسی ارشد یا دکتری روانشناسی بالینی باشد.
2. برای کسانی که مدرک دکتری دارند و می خواهند در یکی از شهرهای تهران، اصفهان، شیراز، مشهد و تبریز دفتر بزنند باید حداقل یك سال سابقه كار در حوزه ارزیابی ، تشخیص و روان درمانی در بخش كشوری، لشكری، خصوصی و یا خیریه دارای مجوز معتبر، داشته باشند ولی به جز این 5 شهر، در سایر شهرها بدون سابقه كار نیز می توانند دفتر خود را بزنند.
3. برای کسانی که مدرك كارشناسی ارشد دارند و می خواهند در یکی از شهرهای تهران، اصفهان، شیراز، مشهد و تبریز دفتر خود را بزنند باید  5 سال سابقه كار در حوزه ارزیابی ، تشخیص و روان درمانی در بخش كشوری، لشكری، خصوصی و خیریه دارای مجوز معتبر، ضروری است و برای دیگر شهرهای دانشگاهی سه سال و سایر شهرها بدون سابقه كار نیز می توانند مطب خود را بزنند.
4. کارت پایان خدمت یا معافیت دایم پزشکی نیز از شرایط آقایان است.



چطور می توان یک موسسه فیزیوتراپی تاسیس نمود

بسیاری از افرادی که در رشته تجربی تحصیل می کنند و قصد تحصیل و کار در زمینه فیزیوتراپی را دارند، علاقمند به دانستن اطلاعات دقیق و قانونی در مورد نحوه تاسیس یک موسسه و مرکز فیزیوتراپی هستند. مرکز فیزیوتراپی به محلی گفته می شود که طبق ضوابط و مقررات وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی جهت انجام خدمات فیزیوتراپی بعد از اخذ پروانه های قانونی دایر شده و به صورت روزانه و سر پایی فعالیت می نمایند. در این مطلب که به صورت پرسش و پاسخ است به ارایه و معرفی قوانین مربوط به کسب مجوز یک مرکز فیزیوتراپی می پردازیم.
1. با چه مدارک دانشگاهی می توان یک مرکز فیزیوتراپی تاسیس نمود؟
افرادی که دارای یکی از مدرک های تحصیلی «تخصص طب فیزیکی و توان بخشی» یا «PhD فیزیوتراپی» یا «کارشناسی ارشد فیزیوتراپی» یا «کارشناس فیزیوتراپی» باشد. برای آشنایی با این مدرک ها می توان این توضیح را داد که متخصص طب فیزیکی و توان بخشی به شخصی گفته می شود که مدرک پزشکی عمومی را دارد و برای تخصصش در یکی از مراکز دانشگاهی داخل یا خارج از کشور  تخصص طب فیزیکی و توان بخشی را دریافت می کند. همچنین PhD فیزیوتراپی معادل همان مدرک دکتری فیزیوتراپی است به این معنا که فردی ابتدا وارد دوره کارشناسی فیزیوتراپی می شود بعد در کنکور فوق لیسانس شرکت می کند و بعد از گرفتن مدرک فوق لیسانس در کنکور دکتری ثبت نام می کند و مدرک PhD فیزیوتراپی را می گیرد. همچنین مدرک کارشناسی ارشد فیزیوتراپی به معنای این است که دانش آموز تجربی ابتدا وارد مقطع لیسانس فیزیوتراپی می شود و با شرکت در کنکور فوق لیسانس و قبولی در آن به مدرک کارشناسی ارشد فیزیوتراپی دست می یابد.
2. آیا امکان دارد همزمان با اینکه یک مرکز فیزیوتراپی را تاسیس می کنیم در یک مرکز دیگر هم کار کنیم؟
طبق قانون یک نفر نمی تواند به طور همزمان مؤسس یک مرکز فیزیوتراپی و مسئول فنی مرکزدیگر باشد. پس اگر مرکزی به نام تان تاسیس شود نمی توانید در مرکز دیگری به طور همزمان مشغول به کار باشید.
3. آیا امکان دارد تاسیس مرکز فیزیوتراپی درآمد زا نباشد؟
طیق قانون پروانه تأسیس مؤسسات فیزیوتراپی براساس نظام سطح بندی خدمات بهداشتی، درمانی صادر می گردد. درحال حاضر شاخص جمعیتی برای مرکز فیزیوتراپی  30000 نفر می باشد. بنابراین قانون طوری پیش بینی کرده است که تعداد مراکز در شهرهای کوچک و بزرگ متناسب با جمعیت آن شهر باشد و طوری نباشد که تعداد مراکز کم یا زیاد باشد. بنابراین می توان گفت اگر در شهری به فردی مجوز تاسیس یک مرکز فیزیوتراپی می دهند به این معناست که می تواند روی 30000 فرد که ممکن است از خدمات این مرکز استفاده کنند حساب باز کند بنابراین حاشیه امنیتی برای کسب در آمد می باشد.
4. زمان های کاری مراکز فیزیوتراپی  چگونه است؟
طبق قانون زمان فعالیت مراکز فیزیوتراپی حداقل یک نوبت صبح است و در صورت داشتن دو نوبت کاری (صبح و عصر) نیازمند به معرفی مسئول فنی جداگانه برای هر نوبت کاری است. مسئول فنی به فردی گفته می شود که یا مدرک  «تخصص طب فیزیکی و توان بخشی» یا فیزیوتراپیست با شرایط زیر باشند:
الف) طرح نیروی انسانی وخدمت نظام وظیفه عمومی
ب) برای قبول مسئولیت فنی در شهرستان های تهران ، کرج ، مشهد ، اصفهان ، شیراز ، تبریز داشتن حداقل 2 سال سابقه اشتغال به کار تمام وقت در رشته فیزیوتراپی در یکی از مؤسسات ، نهادها و یا ارگانهای دولتی – خصوصی و یا خیریه مجازبه تأیید دانشگاه/ دانشکده ذیربط. دقت شود اگر فیزیوتراپیست مدرک فوق لیسانس داشته باشد بجای 2 سال سابقه کار فقط 1 سال سابقه کار نیاز دارد و اگر مدرک PHD فیزیوتراپی  را داشته باشد اصلا نیازی به سابقه کار ندارد. همچنین دقت کنید که طبق قانون مدت خدمت نظام وظیفه و طرح نیروی انسانی پس از فراغت از تحصیل در رشته مربوطه جزء‌سابقه کار محسوب می گردد بنابراین از این نظر مشکلی برای فیزیوتراپیست ها وجود نخواهد داشت.
پس اگر قرار باشد مرکز فیزیوتراپی در دو نوبت صبح و عصر کار کند برای هر نوبت یک مسئول فنی می خواهد پس در مجموع باید دو مسئول فنی معرفی کند. 
5.تجهیزات و وسایلی که به صورت اجباری و اختیاری باید در یک مرکز فیزیوتراپی باشد شامل چه مواردی است؟
تجهیزات الکتروتراپی بصورت اجباری شامل ( هات پک ‘ مادون قرمز ‘ مافوق صوت ‘ تنس تحریک الکتریکی ) واختیاری (ماوراءبنفش ، میکروویودیاترمی، امواج تداخلی های ولتاژ ، جریان های دیادینامیک ، دستگاه های تشخیصی و غیر ه ) - تجهیزات مکانوتراپی به صورت اجباری ( فریم ، انواع فنرها و وزنه ها ، اسلینگ ها و ضمائم دیگر ، میز تقویت عضله چهارسر، دوچرخه ثابت ، چرخاننده شانه ، وسایل ورزشی دست ) و اختیاری ( کشش های مکانیکی و الکتریکی گردن و کمر ، پارالل ، آینه ، قرقره ، پله و ... ) - این مؤسسات بایستی دارای سیستم حرارتی و برودتی مناسب باشند .
6. فضایی که قرار است یک مرکز فیزیوتراپی در آن تاسیس شود چه شرایطی می بایست داشته باشد؟
قانون برای محیط یک مرکز فیزیوتراپی به صورت خیلی دقیق و ریز به ریز توضیحاتی را آورده است که به شرح زیر می باشد:
حداقل فضای مناسب جهت یک مؤسسه فیزیوتراپی حدود 60 متر و در صورت وجود هیدروتراپی و اتاق اسپلینت 100 متر مربع است . (فضاهای هیدروتراپی و اتاق اسپلینت اختیاری است). اتاق ارزیابی به مساحت تقریبی 12 متر مربع (جهت معاینه، اندازه گیری ها، تشکیل پرونده و بایگانی). اتاق انتظار بیماران به مساحت تقریبی 12 متر مربع (شامل محل انتظار بیماران و محل استقرار منشی). الکتروتراپی به مساحت تقریبی 15 متر مربع (شامل 3 کابین به ابعاد 5/2 * 2 با گردش اصولی جهت کار ‘جدا شده توسط دیوار یا پرده ضخیم و صرفاً یک تخته با جنس و ارتفاع مناسب با نوع درمان). مکانوتراپی به مساحت تقریبی 15 متر مربع (این فضا بایستی کاملاً مجزا و محصور بوده و از راهرو استفاده نگردد. این فضا را می توانند بدون جداسازی و یا شامل دو کابین 7 متری با جداسازی مناسب استفاده نمایند. راهرو جلوی کابین های الکتروتراپی به مساحت تقریبی 5/7 ـ 5/2 متر مربع.


                 دانش آموزان و کنکوری هایی که این مطلب را خوانده اند، به مطالعه مطالب زیر نیز علاقمند بوده اند
                                                               برای خواندن این مطالب روی آن ها کلیک کنید
1. معرفی رشته پزشکی عمومی
2. آشنایی کامل با رشته دکتری عمومی داروسازی
3. آشنایی با رشته فیزیوتراپی